Op 14 oktober 2014 heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel ‘Modernisering regelingen voor verlof en arbeidstijden’ aangenomen. Het doel is het vereenvoudigen van de regels voor verlof en het versoepelen van de regels voor de aanpassing van de arbeidstijden. We bespreken wat er door het wetsvoorstel zal gaan veranderen.

Zwangerschaps- en bevallingsverlof

Als tijdens het bevallingsverlof van een werkneemster het pasgeboren kind om medische redenen in het ziekenhuis is opgenomen, wordt dit verlof verlengd met de periode van ziekenhuisopname. Ook de uitkering wegens bevallingsverlof zal worden verlengd met de periode van ziekenhuisopname van het kind.

Werkneemsters die zwanger zijn van een meerling hebben recht op vier weken meer zwangerschapsverlof, dus vanaf tien weken (nu zes weken) tot uiterlijk acht weken (nu vier weken) voor de vermoedelijke bevallingsdatum.

Vanaf de 43e dag (zes weken) na de bevalling kunnen werkneemsters hun resterende bevallingsverlof gespreid opnemen.

Als een werkneemster met zwangerschaps- of bevallingsverlof is op het moment dat de voorgestelde wetgeving ingaat, blijft voor deze werkneemster het huidige recht van toepassing.

Adoptieverlof

De periode waarin werknemers recht hebben op adoptieverlof zal worden verlengd van 18 naar 26 weken. Verder mogen ouders vanaf vier weken vóór de feitelijke adoptie verlof opnemen, bijvoorbeeld ter voorbereiding op de komst van het kind. Voor deze perioden kunnen werknemers een uitkering krijgen wegens adoptieverlof.

Calamiteiten- en ander kort verzuimverlof

Daarnaast wordt een nieuwe vorm van calamiteiten- en ander kort verzuimverlof geïntroduceerd: onvoorziene omstandigheden. Van onvoorziene omstandigheden is sprake als de werknemer meteen moet stoppen met zijn werkzaamheden en zijn werk niet eerst mag of kan afmaken.

Het begrip zeer persoonlijke omstandigheden wordt met de nieuwe wet verduidelijkt. In de wet wordt opgenomen dat hieronder ook vallen: spoedeisende, onvoorziene of redelijkerwijs niet buiten de werktijd in te plannen arts- of ziekenhuisbezoeken door de werknemer en de begeleiding daarbij en/of de noodzakelijke verzorging op de eerste ziektedag van een huisgenoot of een andere naaste. Dit is iemand in de familiaire of vriendenkring van de werknemer. Betalende of betaalde huisgenoten vallen hier niet onder.

Kraamverlof

Het recht van partners op betaald kraamverlof wordt niet uitgebreid naar maximaal de arbeidsduur per week. Het wordt wél mogelijk om naast de huidige twee betaalde dagen, drie dagen extra onbetaald verlof op te nemen. Dit wordt geregeld via het ouderschapsverlof of de vakantiedagen van de partner.

Kort- en langdurend zorgverlof

Werknemers worden vrij om te bepalen hoe kort- of langdurend zorgverlof op te nemen. Zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen van de werkgever mogen daarbij overigens niet worden geschaad. Dit geldt ook voor ouderschapsverlof.

Ouderschapsverlof

De werknemer met ouderschapsverlof kan het niet opgenomen deel nog steeds meenemen naar een nieuwe werkgever. Hieraan wordt toegevoegd dat de werkgever verplicht is, als de werknemer er om verzoekt, een verklaring te verstrekken waarin het nog niet genoten ouderschapsverlof staat vermeld.

Verder wordt het voor werknemers mogelijk om ook binnen een jaar na indiensttreding ouderschapsverlof op te nemen. Werkgevers kunnen een verzoek hierom enkel weigeren op grond van zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen.

Wanneer een werknemer aan zijn/haar werkgever heeft gemeld ouderschapsverlof te willen opnemen voordat de nieuwe wetgeving in werking treedt, dan blijft de huidige wetgeving gelden.

Aanpassing arbeidsduur

Werknemers worden vrijer om hun arbeidsduur aan te passen. Zij kunnen hun werkgever verzoeken voor wisselende perioden het aantal arbeidsuren en -dagen per week aan te passen.

Dit is alleen mogelijk als een werknemer minimaal één jaar in dienst is bij dezelfde werkgever of als sprake is van onvoorziene omstandigheden. Zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen van de werkgever mogen hierbij uiteraard niet worden geschaad.

Arbeidstijd

In de Arbeidstijdenwet worden niet gewerkte uren alleen als arbeidstijd aangemerkt als sprake is van zeer bijzondere persoonlijke omstandigheden. Als de nieuwe wetgeving ingaat, zullen ook de wegens onvoorziene omstandigheden niet gewerkte uren worden gezien als arbeidstijd.

De Eerste Kamer moet het wetsvoorstel nog aannemen en dan zal ook duidelijk worden wanneer de regeling ingaat. Wij houden u vanzelfsprekend op de hoogte van alle ontwikkelingen.