Elke ondernemer krijgt er vroeg of laat mee te maken: de overdracht van de onderneming. Soms vindt deze overdracht plaats binnen de familiekring, maar verkoop aan de zittende aandeelhouder(s), het management of een externe partij behoort uiteraard ook tot de mogelijkheden. Elke situatie is natuurlijk anders, maar onze ervaring is dat een ‘bedrijfsopvolging’ vrijwel altijd een intensief en emotioneel proces is. En alsof het niet ingewikkeld genoeg is, gelden ook nog diverse complexe fiscale aandachtspunten.    

Begin op tijd

Logischerwijs kampt een ondernemer die bezig is met zijn opvolging met diverse vragen. Hoe lang wil ik zelf nog in het bedrijf actief zijn? Zijn de beoogde opvolgers voldoende capabel? Wat is de waarde van het bedrijf en hoe gaat de opvolger dit financieren? Ben ik zelf financieel voldoende verzorgd als ik stop? We adviseren om tijdig na te denken over de ‘pijnpunten’ die u verwacht en hier met uw adviseur over in gesprek te gaan.

Fiscale aandachtspunten

Ook vanuit fiscaal oogpunt kan een bedrijfsopvolging complex zijn. Uiteraard hangt dit af van de exacte situatie. Vragen die hierbij spelen zijn onder meer:

  • Welke structuur is zowel voor de overdrager als de overnemer interessant?
  • Wordt ook onroerend goed overgedragen en raakt dit de btw en/of overdrachtsbelasting?
  • Zijn er stille reserves? En zo ja leidt dit tot acute heffing of kan de claim worden doorgeschoven naar de opvolger? Wat betekent dit dan voor de waardering?
  • Welke goedkeuringen moeten worden gevraagd aan de fiscus?
  • Welke fiscale termijnen zijn van belang?
  • Hoe kan de overdrager op een fiscaal vriendelijke manier inkomen ontvangen om in het levensonderhoud te kunnen voorzien na overdracht?
  • Bij het bepalen van de meest passende structuur bij opvolging, speelt de fiscaliteit dan ook een belangrijke rol.

Fiscale faciliteiten binnen de familiesfeer

Indien de opvolging plaatsvindt binnen de familiesfeer, kunnen de zogenoemde bedrijfsopvolgingsregelingen van groot belang zijn. Indien een ondernemer niet wil dat het overnemende familielid de volledige koopsom betaalt, kan overwogen worden om (een deel van) de onderneming te schenken. In een bv structuur leidt dit in principe tot 40% heffing (25% inkomstenbelasting en 20% schenkbelasting over het restant), maar indien gebruik kan worden gemaakt van de bedrijfsopvolgingsregelingen is de acute heffing maximaal 3,4% van de geschonken waarde. Als de waarde van de onderneming minder is dan € 1.060.298 is ter zake van de schenking zelfs helemaal geen inkomstenbelasting en schenkbelasting verschuldigd.

Deze faciliteiten staan politiek echter behoorlijk onder druk. Het is dan ook zeer de vraag of deze faciliteiten in de toekomst zo royaal blijven en of ze überhaupt blijven bestaan. Ook in dat kader is het verstandig om tijdig actie te ondernemen.

Goed vangnet

In de praktijk zien we helaas te vaak dat het testament van de ondernemer niet aansluit op het bedrijfsopvolgingsplan en/of niet fiscaal optimaal is. Dit kan onnodig tot fiscale heffingen en discussies leiden tussen betrokken partijen bij overlijden van de ondernemer. Ons advies is dan ook om periodiek te laten toetsen of het testament nog (fiscaal) up-to-date is en een goed vangnet vormt voor een noodscenario.

Geschreven door:

Adviseur corporate finance Pieter Poortvliet

Pieter Poortvliet

Directeur en adviseur Crossminds